2006/Dec/21

แนวคิดและหัวใจสำคัญของการสร้างสรรค์วรรณกรรมเยาวชน
: อัจฉราประดิษฐ์
วิทยากรกิจกรรม Work Shop ปี'๔๘ กลุ่มวรรณกรรมเยาวชน


จากประสบการณ์ในการสอนหนังสือและตัดสินวรรณกรรมเยาวชนมาพอสมควร ดิฉันพอจะประมวลหลักสำคัญในการสร้างสรรค์วรรณกรรมเยาวชนได้ดังนี้


การเขียนเรื่องให้ดี เราต้องรู้จริงในสิ่งที่เราเขียน ดังนั้นนักเขียนหน้าใหม่ควรเริ่มจากการเขียนเรื่องที่เรารู้จักดีที่สุด จะดีกว่า มันจะทำให้เรามั่นใจต่อข้อมูล และไม่หลอกผู้อ่าน แต่ทั้งนี้ทั้งนั้นถ้าหากไม่รู้เราก็หาความรู้ได้ ด้วยการศึกษาค้นคว้าให้รู้จริง ถ้าเราเขียนงานโดยรู้ไม่จริงผู้อ่านจะสัมผัสได้ว่าเราไม่มีความรู้ในสิ่งที่เขียน

ไม่ต้องพูดถึงสิ่งยิ่งใหญ่ หรือพูดประเด็นที่กว้างเหลือเกิน พูดเรื่องเล็กๆ แต่พูดให้ลึกดีกว่า เพราะคุมประเด็นให้ชัดเจนได้ง่าย มีเอกภาพทางความคิดดีกว่า

พยายามเขียนเรื่องให้มีรายละเอียด มีพรรณนาโวหาร หรือการสร้างภาพด้วยคำบ้าง เช่น บรรยายฉาก สถานที่ ตัวละครได้ละเอียดพอจะสร้างภาพในมโนคิดของผู้อ่านได้ (ระวังอย่าพรรณนานามากไป เพราะอาจทำให้ดำเนินเรื่องเยิ่นเย้อยืดยาดก็ได้) ภาพที่ผู้อ่านคิดได้จากภาษาที่เราบรรยายมันคือเสน่ห์ของงาน มันทำให้ผู้อ่านได้ยินเสียง ได้เห็นหน้าตาตัวละคร ได้เห็นภาพฉาก ได้สัมผัสถึงบรรยากาศและอารมณ์ของตัวละครหรือฉาก ตลอดจนเข้าใจสภาพเวลาในตอนนั้น ๆ ปัญหาสำคัญของนักเขียนหน้าใหม่ที่เป็นเยาวชนคือ ไม่อาจบรรยายสิ่งที่ตัวเองคิดออกมาด้วยภาษาได้ เพราะนึกเป็นภาพสำเร็จรูปในหัวเป็น scene เสมือนการ์ตูนช่อง ทำให้งานเขียนเป็นเพียงการเล่าเรื่องตั้งแต่ต้นจนจบเท่านั้น ไม่มีรายละเอียดที่จะช่วยสร้างภาพ สร้างความเข้าใจ สร้างความซาบซึ้งน่าจดจำ แก่ผู้อ่าน

การสร้างสรรค์งานแก่ผู้อ่านวัยใดก็ตาม ผู้เขียนควรเลือกสไตล์การเขียน และการใช้ภาษาให้เหมาะแก่เนื้อหางานของเรา ระวังอย่าใช้ที่โบราณย้อนยุคมากไป หรือภาษาสมัยใหม่ หรือใช้ศัพท์แสลงมากเกินไป ถ้าเป็นเรื่องย้อนยุค ใช้ภาษาและสไตล์การเขียนให้กลมกลืนกับเนื้อเรื่อง เหมาะกับยุคสมัยได้ แต่ระวังอย่าใช้ศัพท์สำนวนที่เชยไป ถ้าเป็นเรื่องร่วมสมัยอาจใช้คำแสลงเฉพาะสมัยได้ แต่ก็ต้องระวังเช่นกัน เพราะศัพท์แสลงทำให้งาน "เชย" ง่าย เพราะเมื่อภาษาแสลงนั้นเลิกใช้ไป งานของเราก็เชยด้วย ดังนั้นการใช้ภาษาเขียนที่ได้มาตรฐาน สำนวนราบรื่นสละสลวย จะทำให้งานเขียนของเราเป็นอิสระจากเงื่อนไขเวลา ทำให้งานอยู่ได้นาน ไม่ตกยุคไปง่ายๆ ดังนั้นจึงอยากย้ำให้ใช้ภาษาเขียนที่ได้มาตรฐาน มีความงามของภาษา ประกอบการอย่างมีประสิทธิภาพ งานจึงจะโดดเด่น

ในความเห็นส่วนตัวของดิฉัน เห็นว่างานเขียนแนวแฟนตาซีแบบที่ "ฮิต" กันหลายปีมานี้แม้จะอ่านสนุก แต่ตอนนี้มีเยอะจนเฝือแล้ว ถ้านักเขียนไม่รู้จักแนวการเขียนแบบแฟนตาซีดีจริงๆ จะได้งานที่ไม่ค่อยน่าสนใจนัก สิ่งที่วงการวรรณกรรมเยาวชนของไทยยังขาด น่าจะเป็นงานเขียนแนวสมจริง (Realistic) ที่อ่านสนุก ไม่เชย ไม่สอนอย่างตรงไปตรงมามากเกินไปมากกว่า และจะว่าไปเรื่องของคนธรรมดาในโลกของเราก็มีประเด็นให้เขียนถึงอีกเยอะแยะ

งานเขียนที่ดีควรมี สาร (message) แก่ผู้อ่าน อย่าคิดว่าหนังสือเด็กเขียนให้เด็กอ่านเพื่อความสนุกบันเทิงอย่างเดียว แต่ทว่าการสอดแทรกสาระใดๆ ก็ควรทำอย่างแนบเนียนและมีชั้นเชิง ไม่สอนตรงไปตรงมาเกินไป ควรหลีกเลี่ยงความพยายามยัดเยียดอุดมคติของความเป็นเด็กไทยให้แก่ผู้อ่าน (เช่น เด็กไทยต้องมานะ ขยัน ประหยัด ซื่อสัตย์ มีวินัย ฯลฯ)

นอกจากนี้นักเขียนหน้าใหม่ควรเปิดใจกว้างต่อการรับฟังความคิดเห็น คำวิจารณ์ คำติชม จากบรรณาธิการหรือกรรมการตัดสิน หรือผู้อื่นได้ ไม่อยากให้นักเขียนหน้าใหม่มั่นใจในงานของตัวเองเกินไปแม้ผลงานจะดีมากก็ตาม เพราะการเปิดใจกว้างจะช่วยเปิดโอกาสในการเรียนรู้ให้เราอย่างกว้างขวาง


ทั้งหมดนี้คือความเห็นที่อยากฝากไว้นะคะ

ขอให้นักเขียนหน้าใหม่มุ่งมั่นในเส้นทางวรรณกรรมอย่างมั่นคง และขอให้ประสบความสำเร็จค่ะ

Comment

Comment:

Tweet


รักครูหญิงมากยอดเยี่ยม
#5 by สมิทธฺ (58.11.48.113) At 2010-10-30 21:06,
ขอบคุณครูหญิงนะคะที่เขียนบทความดีๆให้พวกหนูอ่าน ตอนนี้หนูกำลังพยายามแต่งนิยายของตัวเองอยู่

หนูชอบคำพูดนี้ของครูหญิงมากเลยค่ะ

"...และจะว่าไปเรื่องของคนธรรมดาในโลกของเราก็มีประเด็นให้เขียนถึงอีกเยอะแยะ"

เห็นด้วยมากๆ

เอาไว้หนูเขียนจนจบ ขัดเกลาภาษาแล้ว จะรวบรวมความกล้าเดินไปขอให้ครูหญิงอ่านงานนะคะ

...พวกหนูโชคดีมากเลยที่มีครูหญิงเป็นครู big smile
#4 by KaemKanlaya At 2009-12-03 18:22,
รักครูหญิิงที่สุดในจักรวาล
#3 by ตูน (202.28.62.245) At 2009-09-09 08:03,
love ด้วยค่ะ
#2 by =) (58.11.35.86) At 2009-07-06 00:38,
เลิฟ เลิฟ ครูหญิง ค่ะ
#1 by เด็กเอกวรรณ (115.67.199.8) At 2009-06-18 00:15,

โครงการเขียนเป็นเล่ม นายอินทร์อะวอร์ดสู่นักเขียนมืออาชีพ
View full profile